British historian and columnist Arthur Bryant, exaggerated British pride and the mirthless chuckle of history

In the year 1938 Britain was no longer the admiration of the world, except for her automotive industry, and this flourished thanks to one man: William Richard Morris, Viscount of Nuffield. He was another, the British Henry Ford, so everything seemed to be possible for his Nuffield Organisation. The Organisation produced more and more motorcars, like this MG PA-based racer, with a still unique in Europe reputation for producing high-quality cars and a policy of cutting prices.

Lothar Spurzem (edited by Alchemist-hp) - Own work, CC B-Y 2.0

You may read in the English language Wikipedia that: "Bryant was in fact a Nazi sympathiser and fascist fellow-traveller, who only narrowly escaped internment as a potential traitor in 1940." That's unfortunately a phoney information. The judgement of his attitude as "English romantic exceptionalism" seems to be far more accurate. So, it would be much better to read some of his own opinions.

“The huge allocations for the material of war that Britain has been making over the past few months bring fear of another world war to the hearts of many.”

“But the past policy of Britain, when she tried by example to induce the other nations of the world to work for peace by disarming, brought feelings of greater alarm to the majority of the peoples of the Empire.” So much introduction to the subject, from the then time Australian press, and now some another phrases, depicting these remarkable views.

(Rearmament, The Beaudesert Times (Qld. : 1908 - 1954), Fr. April 30 1937, p. 4)

“Mr. Arthur Bryant, writing in the "London Illustrated News," commends rearmament, and in doing so draws a vivid picture of the wealthy British Empire, in a weakened state, being ravaged by a pack of avaricious wolves, who wreck the whole of present-day civilisation in their mad, greedy lust. He says it is no doubt a fine thing that Britain should at last be rearming.”

“In this world there can only be peace when wealth and power are in the same hands.”

“Once let them be divided and an ugly scramble is certain to ensue.” He made it clear that all countries that only want to take over a number of economically undeveloped British colonies are rogue states too.

“So long, for instance, as the temporal power is as firmly maintained as it is in England, no man is likely to covet the works of art in the National Gallery. But abolish the Metropolitan Police Force in the name of human brotherhood and the steps of the National Gallery would probably run red with the blood of art dealers and collectors.”

Then he compared all other nations to farm labourers who could not accumulate wealth in their lifetime, due to their inborn stupidity

Even if such peoples could divide all British protected areas among themselves, he did not believe that they could do anything about it. “A British Empire unarmed is, therefore, a standing temptation to every necessitous nation. To keep it unguarded is like leaving money on the dressing-table of a house whose servants are notoriously in want of it. So a Britain rearmed will be a Britain that has ceased to be an incitement to a war of partition, and that at least will be very much to the world's good. For however we came by our [colonial] possessions, they are infinitely of more use to mankind when peaceably preserved in one strong hand than when snatched and fought for by many weak ones.” So, now we could much better understand why the Munich conference has provided peace for tomorrow, but not for the day after tomorrow.

Then, as if to soften the bad impression among the numerous foreigners who had knowledge of English at that time already, the later Sir Arthur added: “We must be realists in a world of realists.”

Bryant's further arguments were also a hint for British politicians, or rather they were a reflection of the views of the Britain' and her dominions deep staters

“But there are one or two other considerations which even realists must take into account. It is right that we should prepare for war in order to remove the temptation of war. But it is not right that we should prepare for war in order to have war. And there is more than a tendency in Britain to-day to talk of our war-like preparations as though they were an inevitable and even rather exciting prelude to war itself. [...]

For the greatest enthusiasts for this new Armageddon — like the last, a war to end war — are the extreme pacifists of a few years ago. These dyed-in-the-wool heroes of Geneva and the Albert Hall look round like Hotspur and ask for blood.”

The then famous publicist did not hesitate to explain the purpose of all the British rearmament

At the same time, the principle was clear to him; fools and the weak nations must be leaved to the wolves. “For it would appear that the war that is to come is not to be fought in defence of threatened national interests, but for something far nobler — the cause of collective security. It is to be a crusade, and one in which a rearmed Britain is to play a leading and glorious role. An outbreak of hostilities in a remote corner of Europe is to be followed, in the name of human goodwill and reason, by a world war. The misery of a few thousands is to become the misery of millions.”

It was really ironical!

The Britishers, at these crucial moments in the world history, have unbelievably overestimated their powers and possibilities. In connection with this they have made the decision not to voluntarily cede a single square mile from their empire to other European countries or to Japan. On the basis of this false premise, Britain’s upper class has probably chosen to wage new great war, only for preserving the command of the sea.

The consequences of such policies couldn’t be other as only devastating. As a result of the second huge clash between the Prussian-German spirit of extreme discipline and sacrifice and the Anglo-Saxons, the winners also were losers. The British Empire, formed for the previous three hundred years, has ceased to exist within the next thirty years. Sir Arthur Bryant, the historian of his country, should live his earthly life long enough to see the dissolution of the largest world state in world history and to praise it's pitiful end as a reasonable and useful thing.

Warum seid ihr Mädel so sexy?! Wie die Mittelschülerinnen aus Kalifornien 1938 Japan schockierten

Bereits in der Zwischenkriegszeit wurden die amerikanischen Mädchensportmannschaften wegen ihrer kurzen Hosen weltweit bekannt. Nein, ihre Shorts, die ihren Körper vom Schwitzen schützten, um die schönen jungen Sportlerinnen kühl und trocken zu halten, waren nicht so kurz wie wenige Jahrzehnte später, und in den meisten Fällen bis heute. (Ein Bildfenster aus dem YouTube-Video: Vintage All-American Girls Baseball Game, Lockport IL 2015)

Junge Frauen oder die Mädel in kurzen Volleyball-, Basketball- oder Baseball-Hosen während eines Turniers zu sehen, wurde damals nicht weltweit akzeptiert. Zum Beispiel …

In Japan erließ die Polizei auf Ersuchen der örtlichen Abteilung der Internationalen Liga der Frauenfreundschaft eine neue Verordnung

Diese Verordnung untersagte es Mädchen aus den Vereinigten Staaten, Sportbekleidung zu tragen, die sie jenseits des Ozeans verwendeten. Die kalifornische Frauensportmannschaft (ein Softballteam für Mädchen aus Hollywood) musste bei einer Reihe von Gesellschaftsspielen und Turnschau unter den Söhnen der aufgehenden Sonne eine 3 Zoll längere Turnhosen tragen.

Dafür gab es eine durchaus vernünftige Erklärung. Nach den organisierten japanischen Frauen (ihre Gesellschaft war übrigens sehr beliebt und für die Sache der Emanzipation der Frauen ausgezeichnet): „Die Hände der liebäugelnden. Männer jenseits des Ozeans sind eine Sache, aber diese hier eine ganz andere," (SHORTS ARE TOO SHORT — JAPS, "Evening Independent“, Sankt Petersburg, Florida, 6. Oktober 1939, S. 9) Oder war es ein Vorurteil, vielleicht auch ein Teil der japanisch-angelsächsischen Spannungen jener Zeit? Eher nein, denn:

Die Frage von kurzen Turnhosen (manchmal sind das einfach die sehr kurzen, schwarzen Unterhosen) in Mädchen- oder Frauenmannschaften ist auch heute umstritten

Unglücklicherweise (ich schreibe aus dem Standpunkt eines Mannes ausgehend) es ist durchaus möglich, dass im Fall der weiblichen College-Spieler lange Turnhosen die kurzen in absehbarer Zukunft allmählich verdrängen, doch zum Glück nicht überall.

Sie können übrigens sehen, wie sich die Zusammensetzung der Bevölkerung in den USA verändert hat. Derzeit stellen die Mehrheit der Basketball- oder Handballspieler in vielen Mittelschulen keine weißen Mädchen mehr dar.

Dlaczego wy dziewczyny jesteście takie seksowne?! Jak uczennice szkoły średniej z Kalifornii zszokowały Japonię w 1938 roku

Już w okresie międzywojennym amerykańskie zespoły sportowe dziewcząt stały się znane na całym świecie z powodu ich krótkich spodenek. Nie, ich szorty ściągające pot z ich ciał, aby ochłodzić piękne, młode sportówki I utrzymywać ich ciała suche, nie były tak krótkie jak kilka dziesięcioleci później, a w większości przypadków do dzisiaj. (Zrzut ekranu z filmu z YouTube: Vintage All-American Girls Baseball Game, Lockport IL 2015)

Oglądanie młodych kobiet albo nastolatek w krótkich spodenkach do siatkówki, koszykówki lub bejsbolu podczas turnieju nie cieszyło się wówczas uznaniem na całym świecie. Na przykład ...

W Japonii, na wniosek tamtejszego oddziału Międzynarodowej Ligi Przyjaźni Kobiet, policja wydała nowe zarządzenie

To zarządzenie zabroniło dziewczętom ze Stanów Zjednoczonych noszenia takiej odzieży sportowej, jakiej używały u siebie. Drużyna sportowa kobiet z Kalifornii (dziewczęca drużyna softballowa z Hollywood) została zobowiązana do noszenia krótkich spodenek o 3 cale dłuższych podczas serii meczów towarzyskich i pokazów gimnastycznych wśród synów Wschodzącego Słońca.

Można to było wyjaśnić w jak najbardziej rozumny sposób. Według zorganizowanych japońskich kobiet (ich stowarzyszenie było, tak nawiasem, bardzo popularne i zasłużone dla sprawy emancypacji kobiet): "Pożądliwe spojrzenia i ręce mężczyzn za morzem to jedno, ale tu to całkiem co innego" (SHORTS ARE TOO SHORT — JAPS , tzn. TE KRÓTKIE SPODENKI SĄ ZA KRÓTKIE – POWIADAJĄ JAPOŃCY, "Evening Independent", St-Petersburg, Floryda, 6 października 1939 r., s. 9) Czy było to uprzedzenie lub część japońsko-anglosaskich napięć tamtych czasów? Raczej nie, ponieważ:

Sprawa krótkich spodenek dziewczęcych i kobiecych drużyn sportowych okazuje się skomplikowana także w dzisiejszych czasach

Niestety (piszę z punktu widzenia mężczyzny), w przypadku koszykarek ze szkół średnich i wyższych, długie szorty mogą ostatecznie zająć miejsce krótkich. Zaś na szczęście nie wszędzie.

Przy okazji można zauważyć jak bardzo zmienił się skład ludności w USA. Obecnie w wielu szkołach średnich większość koszykarek lub piłkarek ręcznych to nie są już białe dziewczyny.

Why you are so sexy girls?! How the co-eds from California shocked Japan in 1938

Already in the inter-war period the American girls sport teams became world-wide known because their short shorts. No, theirs shorts pulling sweat away from their bodies to keep the beautiful young sportswomen cool and dry, were not so short as few decades later, and in most cases till today. (Screenshot from YouTube video: Vintage All-American Girls Baseball Game, Lockport IL 2015)

To see young women or teenage girls in short volleyball, basketball or baseball shorts during a tournament was not world-wide accepted at that time. For example ...

In Japan, on request of the local International Woman's Friendship league a new police decree was issued

This decree prohibited girls' team from United States to wear such sports clothing as they used at home. The women sport team from California (girls' softball team from Hollywood) was obliged to wear three inches longer shorts during its exhibition series among the sons of the Rising Sun.

There was perfectly reasonable explanation behind that. According to organized Japanese women (their society was, besides. very popular and distinguished for the cause of womens’ emancipation): “Hands across the sea are one thing, but this is quite an other,” (SHORTS ARE TOO SHORT — JAPS, “Evening Independent”, St-Petersburg, Florida, Oct. 6, 1939, p. 9) Or was it a prejudice or a part of Japanese-Anglo-Saxon tensions of that time? Rather not, because:

The issue of short shorts in girls or women's sport teams turns out to be complicated also nowadays

Unfortunately (I’m writing from a man's point of view), for college basketball players, long shorts might finally be taking a seat. And fortunately, not everywhere.

By the way, you can see how the composition of the population in the US has changed. At present time, in many high schools the majority of basketball or handball players are no longer white girls.

Der britische Historiker und Kolumnist Arthur Bryant, die Hochmut der Angelsachsen und das freudlose Kichern der Geschichte

Im Jahr 1938 war Großbritannien ein Gegenstand der Bewunderung von dem Rest der Welt nicht mehr. Bis auf seine Automobilindustrie, und diese gedieh dank einem Mann: William Richard Morris, Burggraf von Nuffield. Er war der britische Henry Ford, also schien alles möglich zu sein für seine Nuffield-Organisation. Die Organisation stellte mehr und mehr Kraftfahrzeuge her, wie diesen auf MG PA basierenden Rennfahrer. Morris Motors erfreute sich einen damals immer noch einzigartigen Ruf in Europa für die Herstellung einfacher, aber zuverlässiger und preislich attraktiver Fahrzeuge.

Lothar Spurzem (edited by Alchemist-hp) - Own work, CC B-Y 2.0

Sie können in der englischsprachigen Wikipedia Folgendes lesen: "Bryant war in der Tat ein Nazi-Sympathisant und faschistischer Mitreisender, weicher als potenzieller Verräter der Internierung 1940 nur knapp entging." Das ist leider eine falsche Angabe. Die Beurteilung seiner Haltung als englischer romantischer Einzigartigkeit-Gedanke und Überzeugung über die Vorbestimmung der „britischen Rasse“ die Welt zu beherrschen scheint weitaus genauer zu sein. Es wäre also viel besser, dies und jenes aus seiner eigenen Meinungen zu lesen.

„Die riesigen Zuweisungen für das Kriegsmaterial, die Großbritannien in den letzten Monaten gemacht hat, haben als Folge dass viele Leute wegen der Gefahr des neuen Weltkriegs sich Gedanken machen.“

„Als aber die britische Politik in der Vergangenheit mit einem guten Beispiel versuchte, die anderen Nationen der Welt durch Entwaffnung für den Frieden zu gewinnen, wurde die Mehrheit der Völker des Imperiums von größerer Besorgnis.“ So viel Einführung in das Thema, aus der damaligen australischen Presse. Demnächst setzte der australische Tageblatt diese Ausführungen mit Bryants eigenen Worten fort:

[Rearmament, The Beaudesert Times (Qld. : 1908 - 1954), Fr. 30. April 1937, Page 4]

Herr Arthur Bryant, der in den "London Illustrated News" schreibt, lobt die Wiederbewaffnung und zeichnet damit ein anschauliches Bild des wohlhabenden britischen Weltreichs in einem geschwächten Zustand, der von einem Rudel gieriger Wölfe verwüstet wird, die alles, was nur die heutige Hochkultur gebaut hat in ihrer verrückten, gierigen Lust, zerstören bereit sind. Er sagt, es ist zweifellos eine schöne Sache, dass Großbritannien endlich aufgerüstet werden soll.

„In dieser Welt kann erst dann Frieden geben, als wenn Reichtum und Macht in derselben Hand sind.“

„Lassen Sie diese zwei Dinge einmal geteilt werden und es wird sicher ein hässliches Gerangel folgen.“ Er machte deutlich, dass auch alle Länder, die nur etliche, wenig wirtschaftlich erschlossene britische Kolonien übernehmen wollen, Raüberstaaten seien.

„So lange zum Beispiel, als die irdliche Macht so stark aufrecht erhalten wird wie in England, wird wohl kein Mensch die Kunstwerke in der Nationalgalerie begehren. Es wäre aber genug das Hauptstadt-Kommando der Polizei im Namen der menschlichen Brüderlichkeit abzuschaffen, und die Schritte der Nationalgalerie würden wohl mit dem Blut von Kunsthändlern und Sammlern rot verlaufen.“

Dann verglich er alle anderen Nationen zu Bauernknechten, die aufgrund ihrer eingeborenen Dummheit in ihrem Leben kein Vermögen anhäufen konnten

Selbst wenn derartige Völker alle britischen Schutzgebiete untereinander aufteilten könnten, glaubte er nicht, dass sie irgendetwas daran gewinnen imstande wären. „Ein unbewaffnetes britisches Weltreich ist daher eine ständige Versuchung für jedes bedürftiges Volk. Das Weltreich unbewacht zu halten, ist es, als würde man Geld auf dem Schminktisch eines Hauses lassen, dessen Diener tagtäglich der Meinung sind, viel zu wenig verdient zu haben. Ein wiederbewaffnetes Großbritannien wird also ein Großbritannien sein, das aufgehört hat, die Anderen zu einem kolonialen Teilungskrieg zu beflügeln, und das wird zumindest an sich sehr gut für die Welt sein.

Wie auch immer wir zu unseren [kolonialen] Besitztümer gekommen sind, sie sind unendlich mehr nützlich für die Menschheit, solange sie friedlich in einer starken Hand aufrechterhalten sind, als wenn sie von vielen Schwachen [anderen Staaten] geschnappt und dann heftig umkämpft würden.“

Es ist schwierig, die richtigen Worte zu finden, um die obigen Sätze zu kommentieren

Wie armselig war dieser Gelehrte, der gar nicht ahnte, dass zu dieser Frage das letzte Wort noch nicht gesprochen ist…! In jedem Fall hat der polnische Journalismus diesen Zustand bereits damals erkannt: "Die Engländer sind immer am meisten kompromissbereit, suchen keinen hundertprozentigen Erfolg, kümmern sich nicht so viel um Glanz und Glitter, sind aber gleichzeitig sehr eingebildet, unglaublich stolz und verachtend.“ (Bys., Pokój tylko na jutro, Głos Poranny, 1. Oktober 1938, S. 2) Angesichts dessen, was oben geschrieben wurde, musste man sagen, wie im Titel dieser Spalte aus einer alten Zeitung; Die Münchner Konferenz hat um den Frieden für morgen gesorgt, aber nicht für übermorgen.

Dann, als ob für die damals schon zahlreiche Ausländer mit englischen Sprachkenntnissen, fügte Sir Arthur hinzu: „Man muss doch realistisch sein und die Welt so betrachten, wie sie wirklich ist.“

Bryants weitere Ausführungen waren auch ein Hinweis für britische Politiker, oder eher, sie spiegelten die Ansichten der Schattenelite Großbritanniens und der Herrschafgebiete seiner Majestät wider

„Es gibt aber noch ein oder zwei weitere Überlegungen, die ausgerechnet Realisten berücksichtigen müssen. Es ist richtig, dass wir uns auf den Krieg vorbereiten sollten, um die Versuchung eines Eroberungskrieges zu beseitigen. Aber es ist nicht richtig, dass wir uns auf den Krieg vorbereiten sollten, um ein Krieg zu entfachen. In Großbritannien gibt es heute mehr als nur eine Tendenz, von unseren kriegsähnlichen Vorbereitungen zu sprechen, als wären sie ein unvermeidlicher und sogar ziemlich aufregender Auftakt für den Krieg. [...]

Dabei die größten Enthusiasten für dieses neue Armageddon — wie der letzte große Krieg, der geführt werden sollte, um alle Kriege zu beenden — sind die extremen Pazifisten aus dem vor ein paar Jahren beendeten Zeitalter. Diese Genfer Wölfe im Schafpelz, die jeden Tag in der Halle von Prince Albert in London ein grausames Konzert geben wollen, betrachten die Welt mit einem gehetzten Blick, so lange als daraus blutiger Ernst wird. Diese Männer des Friedens möchten gern vor dem Frühstück ein Dutzend Nazis eigenhändig töten, um ihren Appetit zu steigern. Es gibt keine so blutrünstige Geschöpfe in der Welt als wütende Friedenstauben!“

Der berühmte damals Publizist zögerte nicht, zu erklären, was für ein Ziel und Zweck die ganze britische Aufrüstung habe

Zugleich war für ihn das Prinzip klar; Dummköpfe und die Schwachen müssen dem Feind überlassen werden. „Denn es scheint, als ob der Krieg, der kommen wird, nicht für die Verteidigung bedrohter nationaler Interessen, sondern für etwas, das viel edler ist — der Sache der kollektiven Sicherheit, geführt werden soll. Sie fordern einen Kreuzzug, bei dem das aufgerüstete Großbritannien eine Schlüsselrolle spielen würde, dank dem es sich mit unsterblichem Ruhm abdecken könnte. Der Ausbruch von Feindseligkeiten in einer abgelegenen Ecke Europas soll im Namen des guten Willens und der Vernunft ein Weltkrieg als Folge haben. Das Elend von einigen Tausenden soll, ihnen zuliebe, zum Elend von Millionen werden.“

Das freudlose Lachen der Geschichte

Die Briten haben zu diesem wegweisenden Zeitpunkt der Weltgeschichte ihre Kräfte und Möglichkeiten unbeschreiblich überschätzt. Im Zusammenhang damit sie haben Entscheidung getroffen keinen einzigen Quadratkilometer aus ihrem Weltreich an andere europäische Länder oder an Japan freiwillig abzutreten. Aus dieser falschen Voraussetzung ausgehend hat ihre Oberschicht wohl die Entscheidung getroffen, den neuen großen Krieg nur um das Beherrschen des Weltmeere zu führen.

Die Achsenmächte wurden, aus diesem Standpunkt ausgehend, als Feind mit welchem man keinen dauerhaften Frieden schließen kann, beurteilt. Alle Zugeständnisse zugunsten dieser Gruppe von Staaten sowie ihrer Verbündeten sollten nur günstige Bedingungen für die britische und kanadische Aufrüstung erzielen. Die sogenannten britischen Garantieversprechen für vier osteuropäische Länder haben dasselbe Ziel und Zweck gehabt; die Zeit zu gewinnen.

Die Folgen derartiger Politik konnten nur verheerend sein. Infolge des zweiten gewaltigen Zusammenpralls zwischen dem Deutschtum und den Angelsachsen wurden auch die Sieger zu Verlierer. Das britische Weltreich, seit drei Hundert Jahren gebildet, hat binnen nächsten dreißig Jahren aufgehört zu bestehen, und Sir Arthur Bryant sollte noch lange genug sein irdisches Leben leben, um die Auflösung des größten Weltstaates der Weltgeschichte als vernünftig und nützlich zu loben.

Brytyjski historyk i felietonista Arthur Bryant – anglosaska pycha i chichot historii

W roku 1938 Wielka Brytania nie była już dłużej przedmiotem podziwu całego świata. Z wyjątkiem przemysłu samochodowego, który rozkwitał dzięki jednemu człowiekowi: Williamowi Richardowi Morrisowi, wicehrabiemu Nuffield. Był brytyjskim Henry Fordem, więc wszystko wydawało się możliwe dla jego Organizacji Nuffielda. Organizacja produkowała coraz więcej samochodów, takich jak samochód wyścigowy MG PA, z wciąż jeszcze unikalną w Europie reputacją w dziedzinie produkcji samochodów wysokiej jakości i polityki stałego obniżania cen.

Lothar Spurzem (edited by Alchemist-hp) - Own work, CC B-Y 2.0

W anglojęzycznej Wikipedii można przeczytać że: „Bryant był w rzeczywistości sympatykiem nazizmu i wymieniał poglądy z faszystami, wskutek czego, jako potencjalny zdrajca, z trudnością uniknął internowania w 1940 roku.” Jest to niestety błędna informacja. Ocena jego postawy jako przekonania o angielskiej romantycznej unikalności i skazaniu „rasy brytyjskiej” na dążenie do panowania nad światem wydaje się bliższa prawdy. Tak więc o wiele lepiej byłoby przeczytać to i owo z jego własnych opinii.

„Wielkie zamówienia na materiały wojenne, które złożyła Brytania w ciągu ubiegłych paru miesięcy, posiały w sercach wielu ludzi obawę przed nadchodzącą wojną.”

„Tylko że uprzedni kurs polityki brytyjskiej, kiedy to próbowano, dając dobry przykład od siebie, nakłonić inne kraje, aby przyłączyły się do budowania pokoju na świecie, dokonując rozbrojenia, jeszcze bardziej zaalarmował większość krajów wchodzących w skład Imperium Brytyjskiego.” Tyle wprowadzenie do tematu, dokonane w ówczesnej prasie australijskiej. Dalej zaś:

Rearmament, „The Beaudesert Times” (Qld. : 1908 - 1954), Pt 30 kwi 1937, s. 4

„Pan Artur Bryant, pisząc dla Illustrated London News, rekomenduje dozbrojenie oraz przezbrojenie. Przedstawia przy tym nadzwyczaj obrazowe porównanie bogatego Imperium Brytyjskiego do słabo strzeżonej owczarni. W tak opłakanym stanie może nań w każdej chwili napaść wataha wygłodniałych wilków, których szaleństwo i chciwość zniszczą całe obecnie istniejące dzieło cywilizacji. Jak powiada, w tej sytuacji nie ma już najmniejszych wątpliwości co do tego, że Wielka Brytania musi zostać ponownie w pełni uzbrojona.”

„Jedyną rękojmię pokoju na tym świecie stanowi połączenie bogactwa i potęgi w jednych i tych samych rękach.”

„Gdy tylko ta zasada zostanie złamana dochodzi do bezlitosnej bijatyki o podział majątku.” Dał jasno do zrozumienia, że nawet kraje pragnące przejąć choćby tylko niektóre, słabo zagospodarowane brytyjskie kolonie, to państwa zbójeckie. „Tak więc, na ten przykład, jak długo porządek doczesny jest trwały i niewzruszony, jest rzeczą bardzo mało prawdopodobną, aby ktokolwiek zdołał przywłaszczyć sobie dzieła wystawione na sprzedaż w Krajowej Galerii Obrazów. Wystarczy jednak, że ktoś w imię hasła jakoby wszyscy ludzie są braćmi wpadnie na pomysł, aby zlikwidować Stołeczną Komendę Policji, a schody tego przybytku najpewniej spłyną krwią sprzedających i kolekcjonerów.”

Następnie porównał wszystkie inne narody do parobków, którzy niczego w życiu się nie dorobili z powodu własnej, wrodzonej głupoty

Nawet gdyby podzieliły między siebie wszystkie brytyjskie posiadłości to – jego zdaniem – nic by z tego nie miały. „Stąd też nieuzbrojone Imperium Brytyjskie stanowi bezustanną pokusę dla wszystkich narodów mających trudności z zapewnieniem sobie dobrobytu. Pozostawienie go bez opieki ze strony odpowiednich sił zbrojnych można porównać do zostawienia pieniędzy na toaletce w przedpokoju domu, w którym służba jest bezustannie niezadowolona z wysokości swoich wynagrodzeń. Tak więc przezbrojona i dozbrojona Wielka Brytania przestanie stanowić pokusę do prowadzenia wojen o podział jej kolonii. To zaś w gruncie rzeczy wyjdzie tylko na dobre całemu światu.

Albowiem bez względu na to, w jaki sposób weszliśmy w posiadanie tak rozległych terytoriów, to jest i będzie z nich nieskończenie większy pożytek jeśli pozostaną w jednych i tych samych rękach. Naszą silną ręką pokierujemy nimi tak, aby panował w nich spokój i aby cały rodzaj ludzki odnosił z nich korzyść, podczas gdy w innym wypadku zostałyby rozdrapane i jedni słabi gracze wyrywaliby je drugim.”

Wręcz trudno jest znaleźć odpowiednie słowa, by skomentować powyższe zdania

będące świadectwem postawy Lorda Benbentama. W każdym razie polska publicystyka już wtedy dostrzegła ten stan ducha: „Anglicy są zawsze najbardziej skłonni do kompromisów, nie szukają stuprocentowych sukcesów, nie dbają o blichtr zewnętrzny, ale równocześnie są bardzo zarozumiali, bezgranicznie dumni i hardzi." (Bys., Pokój tylko na jutro, „Głos Poranny”, 1 X 1938, s. 2) Biorąc pod uwagę to co wyżej napisano trzeba było sobie powiedzieć, jak w tytule tego felietonu ze starej gazety; konferencja monachijska zapewniła pokój na jutro, ale już nie na pojutrze.

Tak jakby na użytek już wtedy dość licznych cudzoziemców znających angielski sir Artur dodał : „Po prostu trzeba być realistą i patrzeć na świat taki jaki jest realnie.”

Dalsze wywody Bryanta stanowiły również pewną wskazówkę dla brytyjskich polityków, a raczej były odbiciem poglądów rzeczywistych ośrodków władzy Brytanii i jej dominiów

„Są jednak co najmniej dwa inne względy, które właśnie będąc realistą należy koniecznie brać pod uwagę. To prawda że powinniśmy przygotować się do wojny w celu usunięcia pokusy załatwienia różnych spraw przy pomocy wojny, ale nie jest rzeczą słuszną przygotować się do wojny po to, aby ją rozpocząć. Nie da się ukryć, że obecnie w Wielkiej Brytanii występuje coś więcej aniżeli tendencja do rozprawiania w dość szczególny sposób – w różnych debatach – o naszych przygotowaniach, nie mających być w założeniu przygotowaniami do wojny. Rozprawiania tak jak gdyby wojna była czymś nieuniknionym, a zarazem pięknym i podniecającym.

Okazuje się, że najwięcej zagorzałych zwolenników taki Armagedon ma wśród ludzi, którzy jeszcze kilka lat temu dali się poznać jako skrajni pacyfiści. Podobnie było podczas wielkiej wojny, która miała zakończyć wszystkie wojny. Te genewskie wilki w owczej skórze, pragnące dawać codziennie okrutny koncert życzeń na Sali Księcia Alberta w Londynie, patrzą na świat jastrzębim wzrokiem, gotowe spaść z nieba na z góry upatrzone ofiary. Mają ochotę własnoręcznie zabić z tuzin nazistów przed śniadaniem, na poprawę apetytu. Nie ma na tym świecie bardziej krwiożerczych stworzeń niż rozwścieczone gołąbki pokoju!”

Słynny wówczas publicysta nie wahał się ujawnić czemu służą wszystkie brytyjskie zbrojenia.

Zarazem wynikała z tego jasno zasada; słabych i głupich trzeba rzucić na pożarcie. „Jeśli o nich chodzi to nie należy prowadzić wojny w obronie zagrożonych interesów narodowych, ale o coś nieskończenie bardziej szlachetnego – w imię systemu zbiorowego bezpieczeństwa. Nawołują do jakiejś wyprawy krzyżowej, w której przezbrojona i dozbrojona Wielka Brytania miałaby do odegrania kluczową rolę, dzięki czemu mogłaby okryć się wiekopomną sławą. Wydaje im się, że rozpoczęcie działań wojennych w jakimś zapadłym kącie Europy powinno doprowadzić do wojny światowej. Tak, aby nieszczęście iluś tam tysięcy ludzi dotknęło miliony.”

Chichot historii

Brytyjczycy niesamowicie przecenili swoje siły i możliwości w tym rozstrzygającym dla dalszej historii świata okresie. W związku z tym postanowili nie oddać dobrowolnie ani jednego kilometra kwadratowego z własnego imperium innym krajom europejskim lub Japonii. Opierając się na tym fałszywym założeniu, ich wierchuszka prawdopodobnie podjęła decyzję, aby prowadzić nową wielką wojnę wyłącznie w imię panowania na morzu. Z tego punktu widzenia państwa Osi zostały uznane za wroga, z którym nie można zawrzeć trwałego pokoju. Wszelkie ustępstwa na rzecz tej grupy państw, a także ich sojuszników, miały tylko osłonić podjęty w Brytanii i Kanadzie wysiłek na rzecz przezbrojenia i dozbrojenia Imperium Brytyjskiego. Tak zwane brytyjskie gwarancje dla czterech krajów Europy Wschodniej miały ten sam cel; zyskać na czasie.

Skutki takiej polityki mogły być wyłącznie katastrofalne. W wyniku drugiego wielkiego starcia między niemczyzną a Anglosasami zwycięzcy stali się również pokonanymi. Imperium Brytyjskie, tworzone uprzednio przez trzysta lat, przestało istnieć w ciągu najbliższych trzydziestu, a Sir Arthur Bryant żył jeszcze na tym świecie wystarczająco długo, aby zobaczyć rozpad największego światowego państwa w historii i wychwalać jego koniec jako rozsądny i pożyteczny.

Układ monachijski — podwójna zdrada Zachodu

 Messerschmitt Bf 109, często acz błędnie nazywany również Me-109, był pierwszym (i to w skali światowej) nowoczesnym samolotem o pojedynczym, dolnym płacie skrzydeł, który został przyjęty na uzbrojenie jako myśliwiec. Niebezpieczeństwo pojawienia się tych myśliwców na brytyjskim niebie było główną przyczyną porozumienia monachijskiego. Ten typ samolotu miał mieć ogromny wpływ na przebieg wydarzeń w Europie przez następne pięć lat. Kadry z wideo z YouTube: Il2 Great Battles - Bf109 K4 Kurfürsts entry

Układ monachijski został zawarty między niemieckim kanclerzem i wodzem Adolfem Hitlerem, brytyjskim premierem Nevillem Chamberlainem, premierem Francji Édouardem Daladierem oraz dożywotnim szefem rządu włoskiego Benito Mussolinim. Przedstawiciele Czechosłowacji oraz sprzymierzonego z nią Związku Radzieckiego nie zostali zaproszeni na tę konferencję. Porozumienie przewidywało, że Czechosłowacja będzie musiała zrzec się Sudetów na rzecz Rzeszy Niemieckiej oraz wycofać stamtąd swoją administrację cywilną i armię w ciągu dziesięciu dni. Prawdziwie przyczyny i skutki tego układu były jednak nieco inne niż uczono tego w szkołach „za komuny” (i naucza się tak samo do dzisiaj).

Sudety były w większości (około 93 procent) zamieszkane przez ludność niemiecką i austriacką, uprzednio uciskaną przez rząd w Pradze

Tego rodzaju rozwiązanie zostało wymuszone kilka dni później przez Polskę, przy wsparciu Niemiec hitlerowskich, w odniesieniu do Śląska Cieszyńskiego, gdzie polska ludność została pozbawiona jakichkolwiek praw mniejszości narodowych. Cała ta ludność entuzjastycznie witała Wojsko Polskie, zwłaszcza armaty i czołgi toczące się po cieszyńskim bruku.

Zachodnia część Śląska Cieszyńskiego została zajęta w 1919 r. przez wojska czeskie, łamiąc opór całej polskiej ludności tej dzielnicy. Zwrot Zaolzia uroczyście powitano w całej Polsce. W ten sposób polityka czeskich szowinistów, którą zresztą naśladuje się obecnie w krajach bałtyckich, znalazła fatalne zakończenie.

Porozumienie monachijskie, zwane w Związku Radzieckim i w Czechach od samego początku „zdradą monachijską”, stało się rok później zapalnikiem paktu Hitler-Stalin, ale miało zapewnić pokój w Europie na dziesięciolecia

Tak mówił o tym Neville Chamberlain: „Osiągnięte obecnie rozwiązanie problemów czechosłowackich jest moim zdaniem jedynie wstępem do większego, trwałego porozumienia, w ramach którego może zostać zapewniony pokój w całej Europie.

Dziś rano odbyłem kolejną rozmowę z niemieckim kanclerzem panem Hitlerem, a tutaj jest papier, na którym jest jego i mój podpis. [...] My, tzn. niemiecki wódz i kanclerz oraz brytyjski premier, odbyliśmy dziś kolejne spotkanie i wspólnie uznajemy, że zagadnienie stosunków angielsko-niemieckich ma pierwszorzędne znaczenie dla naszych dwóch krajów i dla Europy.

Uważamy, że umowa zawarta wczoraj wieczorem i angielsko-niemiecki układ o zbrojeniach morskich stanowią symbol pragnienia naszych dwóch narodów, aby nigdy więcej nie prowadzić ze sobą wojny. Postanowiliśmy, że metoda wzajemnego naradzania się będzie metodą przyjętą w celu rozwiązania wszelkich innych spraw, jakie budzą obawy w naszych dwóch krajach. Jesteśmy też zdeterminowani, aby usuwać wszelkie możliwe źródła nieporozumień i zgodni co do tego, że taka decyzja przyczyni się do pokoju w Europie.”

Porozumienie monachijskie zostało przyjęte z entuzjazmem we wszystkich stolicach europejskich, z wyjątkiem Pragi i Moskwy

"Premier Daladier wylądował, powracając z Monachium o godzinie 15.07 na lotnisku Le Bourget. Duża liczba ludzi przybyła na to lotnisko, położone około 10 kilometrów od granic Paryża. Na lotnisku, wokół lotniska i na tarasach wokół lotniska ustawiły się pierścienie złożone z dziesiątków tysięcy ludzi, które entuzjastycznie machały w stronę samolotu kiedy ten wciąż jeszcze krążył na dużej wysokości.”

Zusatz zu dem Abkommen: Triumphaler Empfang Daladiers in Paris, „Luxemburger Wort“, 1. Okt. 1938, S. 2

Z okazji pokojowego zakończenia konferencji monachijskiej w sobotę 1 października w kościołach Londynu pastorzy i księża odprawili uroczyste nabożeństwa dziękczynne. Ponad 100 tysięcy osób uczestniczyło w nabożeństwach w katedrze św. Pawła i we wszystkich innych kościołach: anglikańskich, katolickich i protestanckich. Policjanci i parlamentarzyści siedzieli i stali obok robotników, chwaląc Boga z powodu zachowania pokoju. Obecni byli wszyscy brytyjscy parowie królestwa. To tylko dwa spośród niezliczonych przejawów radości z powodu uniknięcia nowej, jeszcze straszniejszej wojny po tym jak wciąż jeszcze bolały rany zadane narodom przez pierwszą światową.

Zarazem jednak zabrzmiały twardo w uszach uważnych obserwatorów wydarzeń pełne arogancji słowa szefa Rządu Jego Królewskiej Mości: „Jakież to straszne, fantastyczne, niewiarygodne, że powinniśmy tu [na Wyspach Brytyjskich] ryć okopy [właściwie rzecz biorąc chodziło o rowy przeciwlotnicze] i przymierzać maski gazowe z powodu kłótni w odległym kraju między ludźmi, o których nic nie wiemy.” Na dodatek wypowiedział te słowa przez radio, aby cały świat jak najszybciej się o nich dowiedział.

Złote myśli Chamberlaina dawały do myślenia, ale tylko kilku polskich patriotów odczytało je jako wyraźny sygnał ostrzegawczy

Sytuacja w Europie była niewesoła, a wiele podstawowych problemów mocarstw zachodnich wręcz rzucało się w oczy. Po tym jak doszło do ogromnych strat w ludziach wśród młodych mężczyzn w W. Brytanii i Francji (powstało określenie: stracone pokolenie), oba te kraje załamały się demograficznie i ekonomicznie, a ich elity niemal zupełnie utraciły optymizm i poczucie misji cywilizacyjnej. Stało się jasne kto naprawdę przegrał pierwszą wojnę światową. Oto jeden z głosów rozsądku, których nie wysłuchano w roku 1939:

"W obecnej sytuacji można określić dokładnie rodzaj dwóch sił sobie przeciwstawnych, działających we Francji i Anglii za i przeciw wojnie. Kto jest za wojną? [...]

W szczególe są to ludzie, którym uderzyła do głowy propaganda czesko-sowiecka, niesłychanie wiele rozrzucająca pieniędzy, która wmawia w opinię zachodnioeuropejską, że Czechosłowacja jest bastionem demokracji, ostatnią zaporą przeciw sfaszyzowaniu Europy.

[...]

Przeciw temu prądowi występuje inny – pokojowy, defetystyczny, wychodzący z założenia, że niech ginie Czechosłowacja byle by móc odwlec choćby o parę lat starcie z Niemcami i Włochami. Trzeba zyskać na czasie, jeszcze się dozbroić, schować za linię Maginota i za wał stalowych cielsk angielskich pancerników i niech Hitler robi na południu i wschodzie Europy co chce! Anglia i Francja chcą pożywać swe bogactwa w pokoju. Los Czechów czy nie Czechów nic ich nie obchodzi.

Ten obóz ma za sobą jedną poważne uzasadnienie: wojna z Niemcami, nawet wygrana, nic nie może przynieść w zysku ani Francji ani Anglii. [...]

Anglia i Francja nie mają młodzieży. Jeśli dziś statystyki wykazują w tych krajach przyrost ludności, jest to czyste złudzenie. Przyrasta w tych krajach ilość tylko ilość starców na skutek przedłużania się średniego wieku ludności. Jeśli teraz te kraje rzucą na pastwa molocha wojny tę resztę młodzieży jaką posiadają, wojna dla nich będzie zawsze przegraną i to straszliwie przegraną.

Anglia z Francją nie posiadają już dobrego materiału ludzkiego. Większość ich żołnierzy, jakich będą musiały rzucić na pola bitew – to jedynacy. Są między nimi dzielni chłopcy bez wątpienia, ale iluż jest klasycznych maminsynków i ileż jest rodzin dla których niech ginie świat, byleby ich syn żył i mógł odziedziczyć bogatą ojcowiznę. [...]

Obóz numer 2 również ma jeszcze jeden argument: „Hitler może się uspokoić po zagarnięciu Sudetów. Czechy zostaną jako państwo narodowe i dzięki temu silniejsze. Gdy Trzecia Rzesza znów wzrośnie może uda się przeciwstawić jej Polaków i Węgrów. W ostateczności można będzie skierować atak Niemiec na wschód. Nam za naszymi fortyfikacjami i pancernikami nic się nie stanie. W razie czego pomoże Ameryka i Hitlera nie potrzebujemy się bać.”

St.(anisław) Strąbski, Dwa obozy w Anglii i Francji, „Dziennik Bydgoski“, 1 X 1938, s. 1 i 2

Balansujące na krawędzi bankructwa oraz utraty swoich imperiów kolonialnych mocarstwa zachodnioeuropejskie musiały rzucić na pożarcie wszystkich naiwnych w Europie Wschodniej

Wynikały z tego jasno takie wnioski, zaś odczucia społeczne były jednoznaczne: nie chcemy wielkiej wojny w Europie za życia obecnych pokoleń. Gdyby to zależało od zwykłych ludzi, gdyby demokracja parlamentarna rzeczywiście wyrażała wolę i interesy większości wyborców, w ślad za konferencją monachijską naprawdę nastąpiłyby dalsze ustępstwa wobec Niemiec i Włoch. Ustępstwa przede wszystkim w postaci ponownego podziału kolonii i zasobów surowców. Zamiast tego jednoznacznie podjęto trzy decyzje prowadzące do wojny, której nie można było wygrać bez ogromnej pomocy ze strony Amerykanów i Sowietów. Ci pierwsi już zaczęli jej udzielać. Ci drudzy mieli zostać do tego zmuszeni.

Trzy decyzje prowadzące do wojny były następujące: odmowa zwrócenia choćby tylko byłych niemieckich terytoriów zamorskich, rozpoczęcie wyścigu zbrojeń powietrznych, szukanie sojuszu przeciwko Niemcom w Warszawie i Moskwie.

Tyle odnośnie faktów historycznych oraz wyrażanych wówczas opinii. Teraz zaś jeszcze kilka słów komentarza, w tym od jednego z ludzi, których rola miała okazać się fatalna dla Europy i katastrofalna dla Polski. Rzecz jasna postaram się uzasadnić to zdanie dokładniej w kolejnych artykułach.

Wszystko wskazuje na to, że niebezpieczna słabość brytyjskich i francuskich sił powietrznych była jedyną przyczyną minimalnych ustępstw wobec Rzeszy Niemieckiej

W roku 1938, w czasie walk powietrznych nad Chinami i Hiszpanią udowodniono, że samoloty dwupłatowe jako myśliwce są znacznie słabsze od dolnopłatowych. W tym czasie około 700 samolotów Messerschmitt Bf 109, które należały do zupełnie nowej generacji dolnopłatowych samolotów myśliwskich, przyjęto na uzbrojenie w niemieckich siłach powietrznych. Francja w ogóle nie posiadała takiego broni. W Wielkiej Brytanii dostarczono siłom powietrznym tylko niewielką ilość pierwszych brytyjskich samolotów o konstrukcji jednopłatowej (Hawker Hurricane). W znacznej mierze wykonane z drewna, technicznie ustępowały swojemu niemieckiemu odpowiednikowi.

Jesienią 1938 Królewskie Siły Powietrzne (Royal Air Force, RAF) składały się z dwupłatowców oraz wzorowanych na nich jednopłatowców. W dominiach i koloniach rozmieszczono tylko niemal symboliczne siły powietrzne, złożone z najstarszych dwupłatowców. Kadr z YouTube wideo: Gloster Gladiator Mk I

Tak więc, mając po prostu nóż na gardle, oba mocarstwa zachodnie musiały za wszelką cenę (najlepiej cudzym kosztem) zyskać na czasie. Tako rzecze William Morris – wicehrabia Nuffield, znany jako Lord Nuffield (luty 1939):

„Brytania znalazła się w czołówce cywilizowanego świata w czasie, gdy ten dążył do powszechnego rozbrojenia, a następnie święcie dotrzymywała powziętych wówczas zobowiązań, co było zresztą zgodne z najlepszą brytyjską tradycją. Mimo to jednak jej armia i flota były w stanie zupełnej gotowości w czasie, gdy doszło do tego przesilenia [kryzysu sudeckiego], aczkolwiek nie da się tego powiedzieć o lotnictwie, gdzie największym problemem okazał się brak samolotów. Udało się jednak usunąć tę bolączkę, zaś obecnie – jak zapewnił – budowa samolotów posuwa się w szybkim tempie do przodu.” Niestety, w ostatnim zdaniu świadomie kłamał.

National Defence. Lord Nuffield Views, “The Age” (Melbourne), 14 II 1939, s. 7